Polyvagaal theorie van Stephen Porges

 

Polyvagal theory Porges

Het werk van Stephen Porges, neurowetenschapper en psychiater die de Polyvagaal theorie heeft beschreven is bijzonder interessant ook voor de pessotherapie. Hieronder een korte uitleg over zijn wetenschappelijke werk.

Polyvagaal gaat over de Nervus Vagus, de tiende hersenzenuw die de romp boven het diafragma, de zogenoemde sympathische tak voor onze vecht- en vluchtreacties omvat en de tak onder het diafragma, de parasympathische tak voor de spijsvertering en onderdeel van ons autonome zenuwstelsel. 

Termen die hier gebruikt worden door Porges zijn Social engagement system = SES, Social defence system, te weten fight en flight en immobilisatie.Het zogenoemde Social switching system schakelt tussen sociaal geëngageerd zijn en ons autonome verdedigingssysteem tegen gevaar. 

We kunnen ons alleen maar ontwikkelen in contact ofwel verbinding met een ander.

Ons SES omvat het zien van, luisteren naar en getuige zijn van wat de ander beweegt. Onze gezichtsuitdrukking, houding en stemgeluid zijn van heel belangrijk om ons veilig te kunnen voelen, dit veilige gevoel is noodzakelijk en wordt in de Pessotherapie de ‘possibility sphere’ genoemd. Het je veilig voelen in een sessie is het allerbelangrijkste. 

Er worden drie circuits genoemd die verantwoordelijk zijn voor de neuroceptie. Het social engagement system omvat onder andere de prefrontale cortex en de amygdala, de parasympathicus of dorsaal deel van de nervus vagus (niet gemyeliniseerd) deze reageert trager dan het ventrale deel wanneer we ons bedreigd voelen. Deze zenuwtak beïnvloedt de spijsvertering. Het ventrale deel is de zogenoemde sympathicus, deze is verantwoordelijk voor onder andere de hartslag en ons fight /flight mechanisme. Als vluchten niet mogelijk is door te heftige emoties wordt een shut-down circuit geactiveerd en volgt immobilisatie, vergelijk de muis die zich bij gevaar muisstil houdt. Je dissocieert, je bent er even niet. 

Ook gemyeliniseerd en dus snel is de Nervus Trigeminus de hersenzenuw die onder andere onze gezichtsuitdrukkingen en de toon van de stem regelt. Dit gebeurt in samenwerking met de Nervus Vagus en is onbewust. Onze gezichtsuitdrukking laat onze onbewuste emoties zien. 

Neuroceptie, een begrip geïntroduceerd door Porges, betekent dat we onbewust informatie verzamelen extern en intern  en ons gedrag daarop regelen. Zoals alles in ons lichaam gebeurt dit dankzij de homeostase, dit is het regelen van een juiste balans, via zogenoemde regelcircuits en negatieve feedbackmechanismen. 

Wanneer we ons veilig voelen zijn we in staat tot sociaal gedrag en staan we open voor anderen en voor therapie. Kortom je moet je in het contact met je therapeut veilig voelen, geaccepteerd zonder oordeel, gezien en gehoord.

Bessel van der Kolk

In 2018 bezocht ik het ALBERT PESSO MEMORIAL SYMPOSIUM 2018 IN GERMANY waar ook de inmiddels zeer bekende Bessel van der Kolk aanwezig was.

Op een koele zater-zomer-dag in 2018 bezocht ik dit symposium en wandelde ik naar het slot in het centrum van Osnabrück om deel te nemen. We startten de ochtend in het universiteitsgebouw waar ik verrast werd door mij bekende gele stoelen in de collegezaal, hoewel ik er nog nooit was geweest. De dvd van Al Pesso met de titel ‘The roots of Justice is in the body’ is in deze zaal 2006 opgenomen en die hoogst interessante en leerzame video heb ik meermaals bekeken, vandaar dus.

Die dag was Al er helaas niet meer in levende lijve bij. Wel waren daar Michael Bachg, Pesso-therapeut en opleider in Osnabrück, vooral bekend van Feeling-Seen, Monique Cuppen die een workshop verzorgde met Marietta van Attekum en een voormalig Nederlander, de bekende Bessel van der Kolk uit Boston naast diverse andere interessante genodigden. Michael Bachg leidde het symposium in en refereerde aan de bijeenkomst in 2006, ook toen in een volle collegezaal, Al Pesso’s uitspraak:

“We are made to be able to be happy in an imperfect world that is endlessly unfolding, and we human beings are the local agents of that cosmological unfolding.”

Bessel van der Kolk noemde ook de genoemde dvd waarin een uitgebreide ‘structure’ met een studente en vele rolfiguren wordt gedemonstreerd, inclusief  de zogenoemde ‘holes in roles’ en dat het door deze video kwam dat hij interesse kreeg in het werk van Al Pesso.

Een filmpje door Van der Kolk getoond liet een moeder zien met haar door de oorlog getraumatiseerde zoon. Moeder gaat recht op haar doel in de supermarkt af zonder echt contact te maken met haar zoon. De zoon raakt volledig in paniek door een gebeurtenis daar, maar zij merkt het niet op. Hij interpreteert de werkelijkheid door de bril van zijn trauma. ‘War traumatised people are not good accomodating. Attunement with people around you is difficult.’ Natuurlijk gedrag houdt in samendoen en elkaar nadoen ofwel attunement.

We zagen verder een filmpje over 9 september 2001, een jongetje ziet de Twintowers instorten. Wat zien de mensen? Ze zijn bang! Ze zien de emoties meer dan de bewegingen dat de mensen aan het rennen zijn! Vier dagen later tekent dit jongetje de Twintowers. Hij tekende een trampoline zo dat mensen daarop konden springen en gered werden. “Mag ik de tekening hebben?” vroeg Bessel van der Kolk. Ja voor 100 $ en Bessel koopt het. Het kind gaat daarna veel tekeningen verkopen. President Bush sprak echter over destructie! We doden de daders! Getraumatiseerde mensen hebben minder verbeeldingskracht vanwege de emoties die voorrang nemen. Daarna zagen we een filmpje van een groepstherapiesessie geleid door Bessel van der Kolk.

Tijdens het diner, aangeboden door Michael Bachg, vroeg hij mij of het goed was. Ik zei heel eerlijk met een knipoog:’ good enough’. Niet alles was precies volgens de Pessomethode, maar helend voor de client was het wel. Hij vertelde mij verder tijdens het diner tot zijn achttiende levensjaar opgegroeid te zijn in Nederland en sprak onder andere over de culturele verschillen tussen de USA en Nederland.

“America is a war country. Intergenerational trauma in America: they are not good in that subject.”

Tot slot zie:
Filmpje met Bessel van der Kolk over Pessotherapie

Alle tijd is vervat in het heden

Altijd als ik wijze woorden zoek vind ik deze in de lezingen van Krishnamurti. Hij stelt vragen maar geeft geen antwoorden. Wilde geen goeroe zijn en geen applaus ontvangen, wel de dialoog aangaan met mensen die wijsheid zoeken. Ook in de Pessomethode zie ik dit terug, faciliteren, wijzen op negatieve herhalingen uit het verleden, maar geen duidingen, geen adviezen, geen rationalisaties. Wel laten zien dat wat er zich in het heden afspeelt, wat je nu ervaart, wortels heeft in je verleden.

Tegenwoordig zijn de lezingen ook in ruime mate te vinden op Youtube.
Een inleiding

Onderstaande lezing duurt anderhalf uur maar is zeer de moeite waard.

 J. Krishnamurti 1985.

Oorlog in je hoofd

Een angstige Vladimir Poetin als kind bij zijn moeder op schoot

De geschiedenis herhaalt zich. Leren we dan niets van de geschiedenis? Ja en nee naar mijn idee. Historie, zijn of haar verhaal herhaalt zich, dit is zichtbaar in het leven van mensen en in de politiek. Wellicht herken je dit?

Wat is je patroon?

In mijn eigen leven heeft herhaling zeker plaats gevonden. Opgegroeid in een gezin met twaalf kinderen moesten we het allemaal met te weinig positieve aandacht zien te redden. ( De jongste met het syndroom van Down redde het wel goed qua aandacht! )  In mijn volwassen leven kreeg ik in relaties moeite om op een goede en gezonde manier aandacht te krijgen.  Pas toen ik dat doorkreeg kon ik dat gaan aanpakken en veranderen. Vooral de Pesso-methode bleek daarvoor voor mij het juiste gereedschap.  Iedereen heeft een patroon, dit word je je alleen bewust als er tegenslag op je pad komt.

Waar ligt jouw oplossing?

Als je stress ervaart, relatieproblemen ontwikkelt, in rouw blijft hangen bij verlies.  Dan heb je hulp nodig,  dan red je het niet alleen. Dit kan zijn een klankbord, een mentor, een cursus, een therapie. Het is soms een zoektocht wat passend is voor jou op dat moment. Ik kan je helpen zoeken, misschien is de Pesso-methode op dit moment de juiste sleutel.

Over grenzen gaan

In Zweden is dit al oud nieuws:

“Nu har Sverige en samtyckeslag”

Nieuwe zedenwetgeving wordt ingevoerd op basis van vrijwilligheid. Het doel hiervan is onder meer om duidelijk te maken dat ieder mens een onvoorwaardelijk recht heeft om voor zichzelf te beslissen over zijn of haar geslachtsgemeenschap. Het voorstel houdt onder meer in dat:

De grens voor de vraag of een handeling als een strafbaar feit moet worden beschouwd, moet zijn of deelname aan een seksuele activiteit vrijwillig is of niet. Een dader moet veroordeeld kunnen worden voor bijvoorbeeld verkrachting, ook als hij geen geweld of bedreiging heeft gebruikt.
Voor bepaalde ernstige zedenmisdrijven wordt een bijzondere aansprakelijkheid voor nalatigheid ingevoerd.
De Riksdag zei ja tegen het voorstel van de regering. De wetswijzigingen treden in werking op 1 juli 2018.

In Nederland schijnt dit nog een tijdje te moeten gaan duren helaas.

Hoe leer je je grenzen aangeven? Zolang er nog geen wetgeving is en de opvoeding en het onderwijs wat dit aangaat ook niet overal optimaal is moeten we het belang om dit te leren benadrukken.  Ook Pesso had hier prachtige zogenoemde  limiterings-oefeningen voor uitgewerkt. Persoonlijk heb ik hier veel van geleerd.

 

Overtuigingen

HELP! Je voelt dat je langs een afgrond loopt, mooi maar doodeng.

Je zoekt naar houvast maar nee,  je denkt:

1: Zo erg is het ook weer niet allemaal.

2: Ik doe alles graag zelf, zo ben ik opgevoed.

3: ‘Help’, dat klinkt mij te slachtofferig.

4: Ik schaam mij voor mijn probleem, ik word afgewezen.

5: Ik ga eerst maar eens een zelfhulpboek aanschaffen.

etcetera

Rationele ideeën en overtuigingen, oordelen, zelfkritiek, denken, het helpt je niet verder en dat weet je eigenlijk al. De stap naar een coach zetten die niet zozeer praat en duidt, maar vooral je emoties serieus neemt, die ervaringsgericht en lichaamsgericht werkt zonder oordeel, wanneer neem je die stap?

Jouw historie plaatsen en verbinden  met wat je nu meemaakt, hoe zou dat uitpakken?

Het heden is een logisch gevolg van jouw verleden. Jouw verhaal komt niet uit de lucht vallen, er is een link naar toen en daar met mensen die betekenisvol waren of nog steeds zijn. Vandaar dat je vaak jezelf tegenkomt, dat je je patronen aan het herhalen bent.

Ben je ondertussen nieuwsgierig geworden wat mijn manier van werken jou kan bieden?

Lees verder en neem contact met mij op, wanneer je voelt dat dit jouw pad kan zijn naar meer plezier, vervulling en betekenis in jouw leven.

 

Professionals en de juiste coach vinden

margret-kaandorp-lichaamsgerichte-coaching-professionals-medici

Ondertussen bijna 70.000 coaches in Nederland

Wauw! Zoveel? Hoe kies je dan in hemelsnaam een coach die jou als professional daadwerkelijk verder gaat brengen in je zoektocht naar voldoening in je huidige leven? Dat is je eerste zorg om zo’n coach goed te kunnen vinden. Eerst moet je dan al enig inzicht hebben  in wie jij bent en waar je valkuilen zitten.

Een naald in een hooiberg vinden

Hoe vind je jouw coach? Je weet al dat je iemand bent die helder kan denken en je kennis op meerdere gebieden in je carrière hebt kunnen gebruiken. Mogelijk of zelfs zeer waarschijnlijk heb je al eerder meerdere coaches die in die grote hooiberg zitten geraadpleegd. En nog ben je niet waar je wilt zijn. Er ontbreekt iets. Dit gevoel heb ik zelf in mijn leven vaker gehad. De diverse coaches brachten mij veel kennis, maar waarom was dat niet genoeg? En waarom is mindfullness of yoga of hardlopen vaak niet genoeg? Daar kwam ikzelf pas achter toen ik met de Pessomethode kennismaakte. De ontbrekende schakel zat in mijn lijf. Daar ontdekte ik de noodzaak om terug te kijken en vooral te voelen naar wat er eerder in mijn leven qua struikelblokken op mijn pad lagen. Toen deze opgeruimd werden kon ik gelukkig weer verder.

Kennis is onontbeerlijk maar niet genoeg

Vooral hoger opgeleiden zitten vaker in de cognitieve modus. Het plezier van kennis vergaren en de wetenschap is bekend. Het lichaam echter is te vaak het stiefkind.  Het lichaam wordt verwaarloosd zoals een verwaarloosd vergeten kind. Als dat het geval is kan de ervaren coach die het lichaam met het lijfelijk ervaren meeneemt en net zoveel aandacht geeft als kennis je verder helpen. Heel de mens!

 

Gemak

Gemak, gemakkelijk, jezelf zijn,  we kennen de woorden. Maar wat is gemak als zelfstandig naamwoord?

Wikipedia schrijft: ‘het is meestal een houten bank met een gat erin waardoor de behoefte kon worden gedaan, een primitief toilet.’

Als je je behoefte kan doen, dan voel je je op je gemak, letterlijk dus maar ook lijfelijk. Mooi, want dat hebben we nodig. Het is een noodzaak. Waar heb jij echt behoefte aan? Ben je arts, therapeut of coach en doe je geregeld aan intervisie met collega’s, maar zoek je naar iets meer of iets anders? Of je de Pessomethode nu wel of niet kent, een eenmalige sessie geeft je al een boost aan inzicht en nieuwe energie. Door nieuwe perspectieven te ervaren, letterlijk ervaren, niet alleen met kennis maar met alles wat je bent, verandert je perceptie en verbreed je je handelingsmogelijkheden.

Je voelt je daarbij echt op je Gemak.

lichaamsgerichte-ervaringsgerichte-coaching-Pessotherapie-energie-burnoutklachten-professionals-Gemak

Coronatijden en beeldbellen

Collega-Corona-lichaamsgerichte-ervaringsgerichte-coaching-burnoutklachten-energie-pesso-beeldbellen

 

Via beeldbellen zoals met zoom werkt het geven van een structure ook heel goed. Dat heb ik ondertussen getest, zie onder de feedback van een collega.

Onderschreven door een collega Pessotherapeute

“Ik ervaar Margret als een toegankelijke, kundige en vriendelijke collega. Zij is gedreven in het toepassen van de Pessotherapie  en is hier ook in Coronatijd creatief naar op zoek.  Zo konden we online prima oefenen met een Pesso structure.  Erg leerzaam en een mooie manier om beiden de methode en toepassing ervan levend te houden”

Voel je van harte welkom om via mail contact op te nemen voor een eerste telefonische afspraak om kennis te maken en onze mogelijkheden te onderzoeken. Mail:  info@margretkaandorp.nl

‘Een nieuw soort menselijkheid.’

Contact-lichaamsgerichte-ervaringsgerichte-coaching-burnoutklachten-energie-pesso-communicatie

‘Onze verledens spreken met elkaar!
Een nieuw soort menselijkheid…’

Glenn Helberg spreekt over wat er gebeurt als de communicatie tussen mensen misgaat. We raken getriggerd wanneer iemand ons herinnert aan een gebeurtenis uit ons verleden welke kwetsend was.

https://www.human.nl/brainwash/kijk/overzicht/brainwash-talks/2020/12-april.html

Dit te weten is goed, alleen lost het ons probleem niet op. Teruggaan naar die gebeurtenis en virtueel, symbolisch, een nieuwe herinnering creëeren middels een sessie met de Pesso-methode kan de oude pijn verzachten en nieuwe positieve energie brengen.

Nu in de fysieke ‘anderhalve meter samenleving’ zijn de sessies mogelijk via telefoon of beeldbellen. Eventueel in sommige gevallen wanneer de regels versoepelen weer in mijn praktijk . Natuurlijk alleen als we beiden geen klachten hebben en de regels van de overheid opvolgen.